Na strmoj litici iznad Novigrada u Zadarskoj županiji nalazi se Fortica, koja već stoljećima nadzire ovo dalmatinsko mjesto. Iako ju često vidimo kao još jednu srednjovjekovnu utvrdu, u njoj su skriveni detalji koji su oblikovali i lokalnu zajednicu i šire povijesne procese regije.
Priča o Fortici počinje u prapovijesti: na tom položaju bilo je gradinsko naselje iz brončanog i željeznog doba, što pokazuje dugi kontinuitet naseljenosti i koliko je položaj bio strateški važan.
U srednjem vijeku razvija se utvrda poznata kao Castrum Novum; današnju Forticu oblikovalo je više krugova gradnje i dogradnji.
Krajem 14. stoljeća, u borbi za prijestolje, kraljica Marija i majka Elizabeta bile su 1386. zatočene u utvrđenom Novigradu. Taj događaj duboko se urezao u kolektivnu memoriju i naglasio ulogu Novigrada u europskoj politici toga vremena.
U doba Kandijskog rata Novigrad je 1646. pao pod Osmanlije, da bi 1647. ponovo bio pod mletačkom kontrolom – što pokazuje stalne sukobe za prevlast na Jadranu.
Arhitektura i položaj na visokoj stijeni presudni su za obranu; s tvrđave se širi izvrstan pogled na Novigradsko more i okolne planine. Danas je Fortica i povijesni spomenik i omiljena destinacija za ljubitelje baštine i panorame.